Ponowny spadek produkcji przemysłowej
Zgodnie z danymi GUS produkcja sprzedana przemysłu w przedsiębiorstwach zatrudniających powyżej 9 osób zmniejszyła się w listopadzie o 1,5% r/r wobec wzrostu o 4,6% w październiku (rewizja w dół z 4,7%), kształtując się znacząco poniżej konsensusu rynkowego (1,8%) i nieznacznie powyżej naszej prognozy (-2,0%). Istotnym czynnikiem oddziałującym w kierunku zmniejszenia dynamiki produkcji przemysłowej pomiędzy październikiem i listopadem, był efekt statystyczny w postaci niekorzystnej różnicy w liczbie dni roboczych (w listopadzie 2024 r. liczba dni roboczych była o 1 dzień niższa niż w listopadzie 2023 r., podczas gdy w październiku br. liczba ta była o 1 dzień wyższa niż przed rokiem). Po oczyszczeniu z wpływu czynników sezonowych produkcja przemysłowa zmniejszyła się w listopadzie o 2,8% m/m. Tym samym zmaterializował się sygnalizowany przez nas wcześniej scenariusz, zgodnie z którym odnotowany w listopadzie silny wzrost odsezonowanej produkcji przemysłowej (o 4,6% m/m) miał najprawdopodobniej charakter jednorazowy (por. MAKROpuls z 02.12.2024).
Z uwagi na odziaływanie niekorzystnych efektów kalendarzowych spadek rocznej dynamiki produkcji przemysłowej miał szeroki zakres i został odnotowany w trzech głównych segmentach przemysłu, tj. w branżach eksportowych (-5,8% w listopadzie wobec 5,9% w październiku), powiązanych z budownictwem (1,2% wobec 4,3%) oraz pozostałych kategoriach (0,4% wobec 4,2%). Czynnikiem, który w największym stopniu hamował wzrost produkcji ogółem pomiędzy październikiem i listopadem była obniżona aktywność branż eksportowych. Spadek dynamiki odnotowano przede wszystkim w branży motoryzacyjnej (tj. w kategorii „produkcja pojazdów samochodowych, przyczep i naczep”, do -16,4% r/r w listopadzie wobec 6,0% w październiku). Naszym zdaniem krótkookresowe perspektywy wciąż pozostają niekorzystne głównie ze względu na obniżoną aktywność w przetwórstwie w strefie euro, w tym w Niemczech i zgłaszane z tego powodu niższe zapotrzebowanie na dobra pośrednie wytwarzane w Polsce, co zasygnalizowały listopadowe i grudniowe indeksy PMI. Oczekiwane przez nas tendencje w strefie euro przedstawimy szerzej w najbliższej MAKROmapie.
Produkcja budowlano-montażowa powyżej oczekiwań
Dynamika produkcji budowlano-montażowej zwiększyła się w listopadzie do -9,3% r/r wobec -9,6% w październiku, kształtując się powyżej konsensusu rynkowego (-10,2%) i naszej prognozy (-11,0%). Wzrost nieodsezonowanej dynamiki produkcji budowlano-montażowej pomiędzy październikiem a listopadem został odnotowany mimo oddziaływania wspomnianego wyżej efektu statystycznego w postaci niekorzystnej różnicy w liczbie dni roboczych. Po oczyszczeniu z wpływu czynników sezonowych produkcja budowlano-montażowa zwiększyła się w listopadzie o 2,7% m/m.
Roczna dynamika produkcji budowlano-montażowej zmniejszyła się w 2 z 3 raportowanych kategorii: „roboty budowlane specjalistyczne” (-13,0% r/r w listopadzie wobec -10,4% w październiku) oraz „wznoszenie budynków” (-16,0% wobec -7,9%). Z kolei w przypadku kategorii „budowa obiektów inżynierii lądowej i wodnej” tempo spadku produkcji budowlano-montażowej zmniejszyło się z -10,2% w październiku do -3,2% w listopadzie, głównie za sprawą oddziaływania efektu niskiej bazy. Podtrzymujemy naszą ocenę, że w kolejnych miesiącach budownictwo mieszkaniowe pozostanie czynnikiem wspierającym aktywność w budownictwie, która jest obecnie silnie ograniczana przez zmniejszoną absorbcję środków unijnych. Wsparcie dla takiej oceny stanowi roczna dynamika pozwoleń na budowę mieszkań, która w ostatnich miesiącach pozostaje w trendzie wzrostowym. Oczekujemy, że w kolejnych kwartałach aktywność w budownictwie będzie w coraz większym stopniu wzmacniana przez realizację projektów w ramach KPO. Sygnalizują to wyniki badań koniunktury w budownictwie wskazujące na utrzymującą się poprawę ocen ankietowanych firm dotyczących przyszłej produkcji i portfela zamówień.
Utrzymujący się spadek zatrudnienia w przetwórstwie przemysłowym
Zgodnie z opublikowanymi dziś danymi GUS, dynamika zatrudnienia w sektorze przedsiębiorstw nie zmieniła się w listopadzie w porównaniu do października i wyniosła -0,5% r/r, kształtując się powyżej oczekiwań rynkowych zgodnych z naszą prognozą (-0,6%). Zatrudnienie zwiększyło się w listopadzie o 4,3 tys. osób m/m. Na szczególną uwagę w danych zasługuje relatywnie niewielki na tle ostatnich miesięcy (tylko o 400 etatów) spadek zatrudnienia w przetwórstwie przemysłowym. Dzisiejsze dane mogą zatem sygnalizować zbliżający się koniec (trwających już od kilku kwartałów) procesów restrukturyzacyjnych w polskim przetwórstwie. Taka ocena byłaby spójna z odnotowanym już drugi miesiąc z rzędu w badaniu PMI wzrostem składowej dla zatrudnienia (por. MAKROpuls z 02.12.2024). W świetle dzisiejszych danych podtrzymujemy naszą ocenę, że scenariusz gwałtownego spadku zatrudnienia w sektorze przedsiębiorstw w najbliższych miesiącach jest mało prawdopodobny.
Zaskakujące przyspieszenie wzrostu wynagrodzeń
Nominalna dynamika wynagrodzeń w sektorze przedsiębiorstw zatrudniających powyżej 9 osób zwiększyła się w listopadzie do 10,5% r/r wobec 10,2% w październiku, kształtując się nieznacznie powyżej naszej prognozy (10,2%) i konsensusu rynkowego (9,9%). Błąd prognozy wynikał głównie z niedoszacowania wpływu wypłat premii w górnictwie z okazji Dnia Górnika na tempo wzrostu wynagrodzeń ogółem. W ujęciu realnym, tempo wzrostu wynagrodzeń w firmach zwiększyło się do 5,6% r/r w listopadzie wobec o 5,0% w październiku. Warto zwrócić uwagę, że w przypadku większości kategorii wymienionych przez GUS w dzisiejszym komunikacie odnotowano tempo wzrostu nominalnych wynagrodzeń powyżej 10% r/r. Dzisiejsze dane sygnalizują zatem utrzymującą się presję płacową.
W listopadzie odnotowaliśmy zwiększenie realnej dynamiki funduszu płac w przedsiębiorstwach (iloczynu zatrudnienia i przeciętnego wynagrodzenia skorygowanego o zmiany cen) do 5,1% r/r wobec 4,4% w październiku. Dzisiejsze dane nie zmieniają naszego scenariusza przyspieszenia wzrostu konsumpcji w ujęciu rocznym w IV kw. Bardziej precyzyjna ocena tendencji w zakresie kształtowania się spożycia prywatnego będzie możliwa po zapoznaniu się z listopadowymi danymi o sprzedaży detalicznej, które zostaną opublikowane jutro.
Spowolnienie wzrostu gospodarczego w IV kw.
Dzisiejsze dane nie zmieniają naszej prognozy zakładającej dalsze spowolnienie wzrostu gospodarczego w IV kw. (do 2,5% r/r wobec 2,7% w III kw.). Uważamy, że łączny wydźwięk opublikowanych dzisiaj danych z polskiej gospodarki jest neutralny dla kursu złotego i rentowności polskich obligacji.
