Ożywienie produkcji przemysłowej wspierane przez efekty kalendarzowe
Zgodnie z danymi GUS produkcja sprzedana przemysłu w przedsiębiorstwach zatrudniających powyżej 9 osób zwiększyła się w październiku o 1,6% r/r wobec spadku o 3,1% r/r we wrześniu, kształtując się zgodnie z konsensusem i powyżej naszej prognozy (-0,5%). Istotnym czynnikiem oddziałującym w kierunku zwiększenia dynamiki produkcji przemysłowej pomiędzy wrześniem a październikiem był efekt statystyczny w postaci korzystnej różnicy w liczbie dni roboczych (w październiku br. była ona o 1 dzień wyższa niż 2022 r., podczas gdy we wrześniu 2023 r. liczba ta była o 1 dzień niższa niż przed rokiem). Po oczyszczeniu z wpływu czynników sezonowych produkcja przemysłowa zmniejszyła się w październiku o 0,1% m/m.
Branże eksportowe wciąż radzą sobie najgorzej
Z uwagi na odziaływanie korzystnych efektów kalendarzowych przyspieszenie wzrostu produkcji miało szeroki zakres i zostało odnotowane w większości kategorii. W rezultacie trzy główne segmenty przemysłu, tj. branże eksportowe (-0,3% r/r wobec -1,3%), powiązane z budownictwem (0,0% wobec -0,5%) oraz pozostałe kategorie (1,8% wobec -1,3%) zarejestrowały w październiku wyższą dynamikę produkcji niż we wrześniu.
W październiku odnotowano przyspieszenie produkcji w kategorii „pojazdy samochodowe, przyczepy i naczepy” (do 7,5% r/r z 1,0% we wrześniu) co może być kontynuacją tendencji obserwowanych w danych o bilansie handlowym (we wrześniu zarejestrowano dalszy silny wzrost eksportu samochodów, por. MAKROmapa z 20.11.2023). Warto zwrócić również uwagę, że dynamika produkcji w branży meblarskiej odnotowała dodatni poziom (1,1% r/r wobec -4,1% we wrześniu) po raz pierwszy od maja 2022 r.
Niekorzystnie na tle innych branż wyróżniają się dwie kategorie („komputery, wyroby elektroniczne i optyczne” oraz „urządzenia elektryczne”), których produkcja skierowana jest w dominującym stopniu za granicę. Pomimo oddziaływania wspomnianych wyżej korzystnych efektów statystycznych w październiku odnotowano w nich pogłębienie spadku produkcji w ujęciu rok do roku. Jest to spójne z naszą oceną, że głównym źródłem obserwowanego w ostatnich miesiącach spowolnienia w polskim przemyśle jest utrzymująca się obniżona aktywność w przetwórstwie w strefie euro, w tym w Niemczech i zgłaszane z tego powodu niższe zapotrzebowanie na dobra pośrednie wytwarzane w Polsce. Uwzględniając nasze prognozy wzrostu gospodarczego w strefie euro i w Niemczech ożywienia produkcji w branżach eksportowych oczekujemy w I kw. 2024 r. Z kolei głównym czynnikiem dynamizującym wzrost produkcji w najbliższych miesiącach będzie spadek inflacji, oddziałujący w kierunku zwiększenia aktywności w branżach przemysłu, w których produkcja ukierunkowana jest głównie na rynek krajowy.
Nagrody w górnictwie podbiły dynamikę wynagrodzeń
Zgodnie z opublikowanymi dziś danymi GUS, nominalna dynamika wynagrodzeń w sektorze przedsiębiorstw zatrudniających powyżej 9 osób zwiększyła się w październiku do 12,8% r/r wobec 10,3% we wrześniu, kształtując się znacząco powyżej konsensusu rynkowego spójnego z naszą prognozą (11,8%) W ujęciu realnym, po skorygowaniu o zmiany cen, wynagrodzenia w firmach zwiększyły się w październiku o 3,2% r/r wobec wzrostu 2,0% we wrześniu. Tym samym był to ich najsilniejszy realny wzrost od sierpnia 2021 r.
Głównym czynnikiem oddziałującym w kierunku zwiększenia rocznej nominalnej dynamiki wynagrodzeń pomiędzy wrześniem a sierpniem były wypłaty nagród i premii w górnictwie. W rezultacie tempo wzrostu płac w kategorii „górnictwo i kopalnictwo” zwiększyło się w październiku z 1,2% r/r we wrześniu do 61,2% w październiku, podbijając dynamikę wynagrodzeń ogółem w sektorze przedsiębiorstw o 1,4 pkt. proc. Niemniej jednak, nawet po wyłączeniu tego efektu, dynamika wynagrodzeń zwiększyła się pomiędzy wrześniem i październikiem. Nie zmienia to jednak naszej oceny, zgodnie z którą w kolejnych kwartałach nominalna roczna dynamika płac będzie kształtować się w łagodnym trendzie spadkowym, który będzie również obserwowany w przypadku przeciętnego wynagrodzenia w całej gospodarce. Głównym czynnikiem oddziałującym w kierunku obniżenia nominalnego tempa wzrostu płac w kolejnych kwartałach będzie oczekiwany przez nas spadek inflacji i związane z nim zmniejszenie presji płacowej w przedsiębiorstwach.
Dynamika zatrudnienia poniżej zera po raz pierwszy od marca 2021 r.
Dynamika zatrudnienia w sektorze przedsiębiorstw obniżyła się do -0,1% r/r w październiku z 0,0% we wrześniu, a tym samym ukształtowała się ona zgodnie z naszą prognozą i poniżej konsensusu rynkowego (0,0%). Tym samym dynamika zatrudnienia ukształtowała się poniżej zera po raz pierwszy od marca 2021 r. W porównaniu z wrześniem zatrudnienie obniżyło się w październiku o 2,0 tys. osób. Głównym czynnikiem oddziałującym w kierunku spadku zatrudnienia wzrost zatrudnienia była redukcja etatów w przetwórstwie przemysłowym (spadek o 4,4 tys. osób m/m), potwierdzając kontynuację procesów restrukturyzacyjnych obserwowanych w tym sektorze w ostatnich miesiącach.
Wzrost dynamiki realnych płac i spadek zatrudnienia w sektorze przedsiębiorstw znalazły odzwierciedlenie w zwiększeniu realnej dynamiki funduszu płac w przedsiębiorstwach (iloczynu zatrudnienia i przeciętnego wynagrodzenia skorygowanego o zmiany cen) do 3,1% r/r w październiku (najwyżej od kwietnia 2022 r.) wobec 2,0% we wrześniu i 1,1% w III kw. Stanowi wsparcie dla naszej prognozy dynamiki konsumpcji (2,3% r/r w III kw. wobec 1,2% w II kw.). Bardziej precyzyjna ocena tendencji w zakresie kształtowania się spożycia prywatnego będzie możliwa po zapoznaniu się z wrześniowymi danymi o sprzedaży detalicznej, które zostaną opublikowane jutro.
Pierwsze sygnały ożywienia
Dzisiejsze dane potwierdzają, że nasz scenariusz utrwalającego się ożywienia gospodarczego w IV kw., wspieranego przez spadek inflacji pobudzający konsumpcję, materializuje się.
Październikowe dane o produkcji przemysłowej i rynku pracy są naszym zdaniem neutralne dla kursu złotego i rentowności polskich obligacji.
